De beste manier om een probleem op te lossen is door het groot te maken. Dat zegt een oud citaat toegeschreven aan Eisenhower. Of dat wordt ons verteld. Die logica past als een handschoen die te strak is gespannen bij de huidige stemming van de regering-Trump ten opzichte van Iran.
Het patroon herhaalt zich elk weekend.
Zaterdag: rapporten zeggen dat een deal over de Straat van Hormuz nabij is. Zondag: Trump zegt tegen zijn team dat ze ‘niet moeten haasten’. Maandag: Amerikaanse luchtaanvallen treffen Zuid-Iran. Het is chaos verpakt als strategie. Het Witte Huis zegt dat ze tijd kopen voor gesprekken, terwijl ze een volledige oorlog als back-upoptie behouden. Dan komt de wending. Over waarheid sociaal. Trump besluit dat vrede afhangt van Egypte. Jordanië. Pakistan. Katar. Saoedi-Arabië. Kalkoen. Zij ondertekenden allemaal de Abraham-akkoorden.
Dat is geen heuvel om op te sterven. Het is een berg die je met blote voeten kunt beklimmen.
Zeker, deze landen werken privé met Israël samen. We weten allemaal dat ze dat doen. Maar publieke normalisatie na Gaza? Politiek onmogelijk. En toch is hij hier. Het toevoegen van nieuwe eisen die bondgenoten irriteren die nooit in de kamer waren. Het suggereert dat hij niet wanhopig op zoek is naar een snelle exit.
Het staakt-het-vuren begon in april. De feiten zijn sindsdien niet veranderd. Toch verbreedt Trump zijn eisen in plaats van ze te beperken. Dit keert het gebruikelijke onderhandelingsverhaal om. Het wijst op twee ongemakkelijke waarheden.
Eerst. Hij gelooft niet dat hij aan het verliezen is.
Seconde. Hij wil nog steeds het Midden-Oosten helemaal opnieuw schrijven.
Hij voelt zich prima
Ken je Tucker Carlson nog? Trump vertelde hem dat de oorlog goed zou zijn omdat die ‘altijd zo is’. Hij zei dat een aanval op Iran zijn presidentschap niet zou verwoesten.
Hij had het mis over het gemak van de campagne. Misschien.
Maar het was niet verkeerd dat hij aan de top bleef. De economie implodeerde niet. Olie bleef rond de $100 per bar. Deskundigen voorspelden $200. Ze schreeuwden over tekorten die nooit volledig kwamen. Waarom? Exporteurs buiten de Golf namen toe. China zat op zijn reserves en stopte met kopen. Ironie: Peking heeft mogelijk daadwerkelijk bijgedragen aan het stabiliseren van de Amerikaanse prijzen.
De crisis kan nog steeds toeslaan. Zomertekorten aan vliegtuigbrandstof. Vertragingen bij bemesting.
Maar nu. Geen volledige crisis. Gewoon ergernis bij de benzinepomp. En ergernis doodt geen presidentschappen.
Is de oorlog populair? Nee. De prijzen zijn gestegen. Levens zijn moeilijker. Maar uit peilingen blijkt dat 73 procent van de Republikeinen de aanpak van Trump steunt. De ‘America First’-opstand? Een mythe. Zolang er geen Amerikaanse soldaten sterven – en dat is sinds april ook niet meer gebeurd – en de aandelenmarkt zijn adem inhoudt. Trump denkt dat hij de uitputtingsoorlog aan het winnen is. Het Iraanse leiderschap is het daar waarschijnlijk mee eens. Ze zijn minder gevoelig voor de publieke opinie. Minder gevoelig voor pijn. Een patstelling gemaakt in de hel.
De nucleaire gok
Technisch gezien. Hij legde de lat lager. Hij hield op met zijn obsessie voor Hezbollah-proxy’s en ballistische raketten. Nu. Eén doel. Stop de Iraanse bom.
Eenvoudig genoeg. Rechts?
Fout. Voorwaarde is dat de deal beter moet zijn dan die van Obama. Veel beter. Iran stemt ermee in om de voorraden in principe te verdunnen. Maar Washington wil het spul. Alles. Verzonden naar de VS.
‘Geen stof. Geen deal.’
Die zin werd vorige week ingewikkeld. Opperste Leider Mojtaba Khambenei heeft een richtlijn uitgevaardigd. Het uranium blijft in Iran. Op Iraanse bodem. Periode.
De huidige ‘deal’ is slechts een gespreksproces van zestig dagen. Een afkoelingsperiode. Geen resolutie. Het laat het kernconflict onaangeroerd. De temperatuur kan twee maanden lang dalen. Dan gaat het weer pieken.
Dus waarom zo hard pushen? Waarom koppelen we de buurlanden van Gaza aan de overgave van Teheran?
Omdat Trump zich verveelt met Iran. Maar hij is nog niet klaar met de regio.
Denk aan september vorig jaar. Hij noemde zijn Gaza-plan de ‘geschiedenis van de beschaving’. Beloofde ‘eeuwige vrede’. Hij heeft puin afgeleverd. Geen vrede. Maar hij gelooft dat hij alleen orde in de chaos kan scheppen. Individuele conflicten zijn klein spel. Hij wil de kampioenstrofee.
De kosten van deze oorlog hebben hem niet gedwongen te stoppen. Maar het dwingt hem om meer te willen. Een grote overwinning. Om de rommel te rechtvaardigen. Beter dan 2015 is niet meer genoeg. Hij moet de kaart resetten.
Zal hij het krijgen? Waarschijnlijk niet. De kans is groot dat er geen sprake zal zijn van een regionale revisie. De woede is te reëel. De allianties zijn te verdeeld.
Hij gokt op een wonder. Of misschien gokt hij erop dat we te moe zijn om de kloof op te merken tussen wat hij zegt en wat de kaart toestaat. De gesprekken gaan door. De stakingen pauzeren. De wereld kijkt toe. En vraagt zich af hoe lang een man borden kan laten draaien voordat er één valt.
